Onbekend scenario van filmmaker Bert Haanstra ontdekt

De Waddenvereniging heeft in haar 50-jarige archief een onbekend filmscenario ontdekt van de bekende filmmaker Bert Haanstra uit de jaren zeventig. De film zou de schoonheid en bedreigingen van het waddengebied laten zien, maar is nooit gemaakt. Opvallend is dat de ideeën van Haanstra naadloos lijken aan te sluiten op de plannen voor een nieuwe waddenfilm van Ruben Smit, de maker van De Nieuwe Wildernis.

In 2015 viert de Waddenvereniging haar vijftigste verjaardag. Tijdens het doorspitten van het rijke archief stuitte men op een vergeten scenario van de vermaarde filmmaker Bert Haanstra. Uit de uitvoerige briefwisseling rond dit project blijkt dat het maken van de film niet zonder slag of stoot ging. Uiteindelijk trok Bert Haanstra zich na vijf maanden voorbereiding “zeer tot zijn spijt” terug van de opdracht. Hij kwam tot de conclusie dat de vereniging zou moeten laten zien wat bereikt is in plaats van negatieve beelden. Het uitgeschreven scenario opent met de schoonheid van het wad en eindigt met een reeks bedreigingen, verbeeld met stervende vogels en door toeristen volgelopen duinen. Bert Haanstra schrijft dat hij “helaas pas na vijf maanden” tot inzicht komt dat het anders moet en het voor hem te laat is om een nieuw scenario te schrijven.

Dat sluit mooi aan bij de plannen voor een waddenfilm van de maker van De Nieuwe Wildernis, de succesvolle bioscoopfilm over de Oostvaardersplassen van vorig jaar. Filmmaker Ruben Smit: “Eigenlijk wilde ik al voordat we bij de Oostvaardersplassen begonnen een film maken over de Wadden. De dynamiek van de natuur die je daar ervaart is geweldig en is nog veel te onbekend. Haanstra inspireert mij enorm als filmmaker, zijn oog voor detail en sterk fotografische manier van filmen, de gelaagdheid in zijn verhaallijnen, maar vooral ook door zijn gedegen research. Dit script raakt me enorm, echt een kippenvel-moment toen ik de eerste passages las, ik kan me heel erg vinden in zijn aanpak, spelen met schaal om de verwevenheid van het ecosysteem te laten zien, kleine details die plotseling een geheel vormen, geweldig, ontroerend zelfs, het is soms alsof ik mijn eigen teksten lees.”

De Waddenvereniging is groot voorstander van de nieuwe Waddenfilm en werkt mee aan het vinden van financiering. Arjan Berkhuysen, directeur van de vereniging: “Wat mij zo enthousiast maakt aan de ontdekking is dat het inzicht van Bert Haanstra precies aansluit waar we als vereniging nu mee bezig zijn. Na vijftig jaar strijden wordt het wel eens tijd om ook te vieren wat je hebt bereikt; wat men in 1965 wilde inpolderen is nu werelderfgoed. Die positieve boodschap van Bert Haanstra nemen we serieus en we willen er voor zorgen dat een nieuwe Waddenfilm er inderdaad komt.”

Het scenario dat wordt gebruikt als inspiratie voor de nieuwe waddenfilm leidt ook tot vragen: “Moeten er ook mensen voorkomen in deze film”, vragen Ruben Smit en Arjan Berkhuysen zich af. De Nieuwe Wildernis film van de Oostvaardersplassen bevat slechts een beeld van een mens, in de verte, buiten focus, komt even een schaatser voorbij. In het waddengebied is, in tegenstelling tot de Oostvaardersplassen, de mens veel meer aanwezig. Gaat het puur om de verrassende dieren en planten, of is ook de mens onderdeel van waddennatuur? Iedereen kan hierover zijn/haar mening geven op de Facebookpagina van de Waddenvereniging (www.facebook.com/waddenvereniging)