Op deze pagina vindt u de informatie van de gezamenlijke waddenoverheden met feiten en figuren over de waterkwaliteit van de Waddenzee van jaar tot jaar.

• Zwemwaterkwaliteit
• Aanvoer zoet water
• Koelwaterlozingen
• TBT en TFT
• Irgarol
• Zink
• Koper
• Benzo(a)pyreen (BaP)
• PCB 153

Jaarlijks wordt gedurende het badseizoen de zwemwaterkwaliteit op diverse locaties goed in de gaten gehouden. De periode van onderzoek loopt van half april tot eind september.

In 2008 zijn in opdracht van RWS Noord-Nederland een tiental locaties gedurende het badseizoen ca. tweewekelijks bemonsterd en beoordeeld aan de hand van de Europese normen voor zwemwater. Deze locaties zijn: Termunterzijl, Delfzijl, Harlingen, Schiermonnikoog, Ameland (Buren, Nes en Hollum), Terschelling (Hoorn en Terschelling-West), en tot slot Vlieland. Bij problemen stelt Rijkswaterstaat een nader onderzoek in en adviseert de provincie om te komen tot maatregelen ten behoeve van de volksgezondheid (negatief zwemadvies of zwemverbod). De zwemwaterkwaliteit in 2008 varieerde in het algemeen van goed tot uitstekend. In een enkel geval vond, door een onvoldoende resultaat, herbemonstering plaats. De resultaten van deze herbemonstering voldeden steeds aan de normen.

Ook in de jaren 2003 tot en met 2007 was de zwemwaterkwaliteit van de Waddenlokaties goed.

De actuele resultaten van het zwemwateronderzoek werden gedurende het badseizoen tweewekelijks onder de pagina vrije tijd van Waddenzee.nl geplaatst.

Bij het nemen van de watermonsters wordt ook gelet op de zuurgraad en de temperatuur van het water en worden een aantal zintuiglijke waarnemingen (geur, helderheid, vuil, olie) gedaan.
De watermonsters werden in een gecertificeerd laboratorium nader onderzocht op bijvoorbeeld de aanwezigheid van colibacteriën.
Op de stranden van Ameland, Terschelling en Texel wapperden blauwe vlaggen als teken van schoon water en schone stranden.

De totale aangevoerde hoeveelheid zoet water, dat in de Waddenzee en Eems-Dollard komt, fluctureert sterk afhankelijk van het weer in het meetjaar. Duidelijk is dat het aandeel van de verschillende afvoerlocaties in de jaardebieten ongeveer gelijk is, zowel in de droge als in de natte jaren. De grootste aanvoer van zoet water naar de komt via het IJsselmeer en de Eems in de Waddenzee terecht. Lees meer over zoet water aanvoerroutes.

Zoetwater aanvoer naar de Waddenzee vanuit het deelstroomgebied Eems-Dollard

Zoetwateraanvoer naar de Waddenzee vanuit het deelstroomgebied Rijn-Noord

Geen overschrijdingen in 2006
Verscheidene bedrijven, waaronder elektriciteitscentrales, gebruiken het Waddenwater als koelwater. Het opgewarmde koelwater dat de bedrijven in het gebied lozen, mag niet warmer zijn dan 30 graden Celsius. In tegenstelling tot de jaren 2002 en 2003 kende het jaar 2005 geen extreem warme dagen. Daarom steeg de temperatuur van het in te nemen koelwater niet dramatisch en waren er geen overschrijdingen van de maximale lozingstemperatuur.  Hierdoor waren geen beperkingen voor de dagproductie van de bedrijven. Ook van 2002 tot en met 2005 waren er geen overschrijdingen van de maximale lozingstemperatuur.

De gehalten tributyltin (TBT) en trifenyltin (TFT) aan zwevende stof vertonen een afnemende trend over de jaren 1998-2006. Het verbod op deze stoffen heeft reeds een duidelijk effect op de TBT-gehalten, en een wat kleiner effect op de TFT-gehalten. Ondanks de afname in de gehalten blijven de organotinverbindingen zorgwekkend voor de waterkwaliteit, omdat deze al jarenlang de minimumkwaliteit (MTR-norm) ruimschoots overschrijden.
Organotinverbindingen komen/kwamen in het water terecht door de toepassing van TBT in aangroeiwerende verven voor schepen, en door het gebruik van TFT in schimmelwerende bestrijdingsmiddelen in de aardappelteelt. Lees meer in Stoffeninformatie over TBT en TFT.

Concentraties TBT in het waddengebied

 Concentraties TFT in het waddengebied

Omdat Irgarol als vervangende stof voor TBT gebruikt wordt in aangroeiwerende verf op schepen, kan deze stof in de toekomst een probleemstof worden in de Waddenzee. Rijkswaterstaat houdt de ontwikkeling van het gehalte in de Waddenzee van deze stof sinds 2003 bij.

De gehalten zink in het zwevend stof vertonen de laatste 5 jaar een afnemende trend. De aanvoer van zink is afkomstig uit landbouw, industrie, verkeer en scheepvaart.

Het gehalten koper aan zwevende stof vertoont het afgelopen decennium een duidelijke trend naar beneden. Een trend geeft een beeld van de ontwikkeling van een stof in de tijd door onder andere maatregelen tegen het gebruik van een stof. Koper is afkomstig uit huishoudens, landbouw en uit het gebruik van koperhoudende verven.

Er is een afname van de PAK benzo(a)pyreen te zien over de periode 1995 - 2006, ook de laatste 5 jaar is de trend dalend op de 3 meetlokaties in de Waddenzee. De bronnen van benzo(a)pyreen zijn voornamelijk verkeer, scheepvaart en atmosferische depositie.

De gehalten PCB153  aan zwevende stof vertonen het afgelopen decennium een duidelijke dalende trend. Een trend geeft een beeld van de ontwikkeling van een stof in de tijd door onder andere maatregelen tegen het gebruik van een stof. De gehalten PCB153 namen licht af. De laatste 5 jaar is de trend constant.